Ἀγαπητοί μου πατέρες καί ἀδελφοί,
Παιδιά μου ἐν Κυρίῳ ἀγαπημένα,
Κάθε ἀνθρώπινη ὕπαρξη ἔρχεται καὶ παρέρχεται. Μαζὶ της παρέρχονται τὰ λόγια καὶ τὰ ἔργα της. Ὅ,τι ὅμως προέρχεται ἀπὸ τὸν Ἀναστημένο Χριστό, τὸν Ὁποῖον, πρὶν λίγες ἡμέρες, ὑποδεχθήκαμε ξανὰ ὡς βρέφος, παραμένει ἀναλλοίωτο καὶ αἰώνιο. Αὐτὸ διατρανώνει καὶ σήμερα στὴν Ἀποστολικὴ περικοπή, προερχόμενη ἀπὸ τὴν ἐπιστολή του πρὸς τοὺς Γαλάτες, ὁ Ἀπόστολος Παῦλος: «Πρέπει νὰ ξέρετε, ἀδερφοί μου», τοὺς λέει, «πὼς τὸ εὐαγγέλιο ποὺ σᾶς κήρυξα ἐγὼ δὲν προέρχεται ἀπὸ ἄνθρωπο. Γιατί κι ἐγὼ οὔτε τὸ παρέλαβα οὔτε τὸ διδάχτηκα ἀπὸ ἄνθρωπο, ἀλλὰ μοῦ τὸ ἀποκάλυψε ὁ Ἰησοῦς Χριστὸς»(Γαλ.1:11-12).
Ἀκόμη ὅμως καὶ αὐτὰ τὰ θεῖα λόγια εἶναι ἄραγε σὲ θέση νὰ ὁδηγήσουν κάποιον ἄνθρωπο στὴν ἐπουράνια Βασιλεία; Ἡ ἀπάντηση εἶναι «Ὄχι» ἀγαπητοί μου. Τὸ σωτήριο ἔργο τοῦ Κυρίου μας πρέπει νὰ συνοδευτεῖ ἀπὸ τὴν ἀνταπόκριση τοῦ ἀνθρώπου καὶ τὴν ἔνταξή του στὴν Ἐκκλησία ποὺ ἀποτελεῖ τὸ ἴδιο τὸ πανάχραντο Σῶμα Του, ἐκτεινόμενο στοὺς αἰῶνες. Χωρὶς αὐτὴν τὴν ἔνταξη, ὁ ἄνθρωπος δὲν ἔχει τὴν δυνατότητα νὰ γευθεῖ τὴν σωτηρία του. Πῶς μποροῦμε, λοιπόν, νὰ ἀνυψωθοῦμε στοὺς οὐρανούς; Τὴν ἀπάντηση μᾶς τήν δίνει ὁ ἅγιος Ἰγνάτιος ὁ Θεοφόρος:
«Ἡ ἀνύψωση, μᾶς διδάσκει, εἶναι ὁ ἴδιος ὁ Ἰησοῦς Χριστός. Καὶ τὸ σχοινὶ ποὺ ρίπτεται ἀπὸ τὸν οὐρανὸ γιὰ τὴν ἀνάβαση μας εἶναι τὸ Ἅγιο Πνεῦμα.» (Βιβλιοθήκη Ἑλλήνων Πατέρων, ἔκδ. Ἀποστολικῆς Διακονίας, 2, 266). Εἶναι Αὐτὸ ποὺ μᾶς ὑποδέχθηκε στὴν κολυμβήθρα τῆς βαπτίσεώς μας καὶ μᾶς παρέχει μὲ ἀφθονία τὰ δῶρα Τοῦ μέσῳ τῶν Μυστηρίων τῆς Ἐκκλησίας μας.
Οἱ κατηχούμενοι, ποὺ ἀποχωροῦν ἀμέσως μετὰ τὰ ἀναγνώσματα τῆς Θείας Λειτουργίας δὲν διαθέτουν ἀκόμη αὐτὸ τὸ σκοινί. Πρὶν τὴν βάπτισή τους, ἡ ὁδὸς ποὺ ὁδηγεῖ στὸν Θεὸ παραμένει κλειστή.
Ἐμεῖς ὅμως, οἱ βαπτισμένοι πιστοί, ἀμέσως μετὰ τὴν ἀποχώρηση τῶν κατηχουμένων, ἀκοῦμε τὸν ἱερέα νὰ μᾶς καλεῖ: «Ἐμεῖς οἱ πιστοί, λέει ἀπευθυνόμενος πρὸς ἐμᾶς, εἶναι ἡ ὥρα νὰ παρακαλέσουμε ἀκόμη μιὰ φορὰ γιὰ εἰρήνη τὸν Κύριο».
Ἀπὸ τὸ σημεῖο αὐτὸ καὶ ἑξῆς, εἰσερχόμεθα στὸ κύριο μέρος τῆς Θείας Λειτουργίας, ἡ ὁποία θὰ μᾶς ὁδηγήσει στὸ μέγα Μυστήριο τῆς Θείας Κοινωνίας. Στὸν Ναὸ ἔχουν μείνει μόνον οἱ πιστοὶ· ἐμεῖς, οἱ προνομιοῦχοι, οἱ ὁποῖοι, παρὰ τὶς ἀσθενεῖς μας δυνάμεις, ἀξιωθήκαμε νὰ γευτοῦμε την χάρη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Ἐμεῖς, ποὺ τώρα, μέσῳ τοῦ ἱερέως, ἀξιωνόμαστε νὰ εὐχαριστήσουμε τὸν Θεὸ καὶ νὰ τὸν ἱκετέψουμε μὲ αὐτὸ τὸν τρόπο:
«Σὲ εὐχαριστοῦμε, Κύριε ὁ Θεός, ποὺ ἐξουσιάζεις τὶς οὐράνιες δυνάμεις, γιατί μᾶς ἀξίωσες νὰ σταθοῦμε καὶ τώρα μπροστὰ στὸ ἅγιο θυσιαστήριό σου καὶ νὰ παρακαλέσουμε ταπεινὰ τὴν εὐσπλαχνία σου γιὰ τὰ δικά μας ἁμαρτήματα καὶ γιὰ τοῦ λαοῦ τὰ ἀγνοήματα. Δέξου, Θεέ, τὴν δέησή μας· κάνε μας νὰ γίνουμε ἄξιοι γιὰ νὰ σοῦ προσφέρουμε δεήσεις, θερμὲς προσευχὲς καὶ ἀναίμακτες θυσίες γιὰ ὅλο τὸν λαό σου· καὶ κάνε μας ἱκανούς, ἐμᾶς ποὺ μᾶς ἔβαλες σὲ τούτη ἐδῶ τὴν ὑπηρεσία σου μὲ τὴν δύναμη τοῦ Ἁγίου σου Πνεύματος, ἀκατάκριτα καὶ ἀνεμπόδιστα, μὲ καθαρὴ τὴν μαρτυρία τῆς συνείδησής μας, νὰ ζητοῦμε τὴν βοήθειά σου σὲ κάθε καιρὸ καὶ τόπο, γιὰ νὰ μᾶς ἀκοῦς καὶ νὰ μᾶς λυπᾶσαι μέσα στὴν μεγάλη σου καλωσύνη. Γιατί σὲ σένα πρέπει κάθε δόξα, τιμὴ καὶ προσκύνηση, τὸν Πατέρα καὶ τὸν Υἱὸ καὶ τὸ Ἅγιο Πνεῦμα, τώρα καὶ πάντα καὶ στοὺς ἀτελεύτητους αἰῶνες».
Ἡ εὐχὴ αὐτὴ ἀφορᾶ ἰδιαίτερα τὸν ἱερέα ποὺ λειτουργεῖ στὸ Ἅγιο Θυσιαστήριο. Γνωρίζει καὶ ὁμολογεῖ τὶς ἀνθρώπινες ἀδυναμίες του. Γνωρίζει ὅμως ἐπίσης, πὼς ἡ ταπεινοφροσύνη καὶ ἡ μετάνοια ἐξισορροπεῖ ὅλες τὶς ἀτέλειες καὶ ἐπιτρέπει στὸν Θεὸ νὰ μεταβάλλει ἀνθρώπους ἁμαρτωλοὺς σὲ ἄξιους νὰ ἑνωθοῦν μαζί Του. Τὸ «Ἀμὴν» ποὺ ψάλλουν οἱ πιστοὶ στὸ τέλος τῆς πρώτης αὐτῆς εὐχῆς ἑνώνει τὸν ἱερέα μὲ τοὺς πιστοὺς καὶ ὅλοι μαζί, σὰν ἕνα σῶμα, πορεύονται πρὸς τὸ μεγάλο Μυστήριο.
Ἀκολουθεῖ μιὰ δεύτερη ἐξίσου κατανυκτικὴ εὐχή:
«Πάλι καὶ πολλὲς φορὲς πέφτουμε μπροστά σου καὶ σὲ παρακαλοῦμε, ἀγαθὲ καὶ φιλάνθρωπε, γιὰ νὰ σκύψης, νὰ μᾶς ἀκούσης καὶ νὰ καθαρίσης τὶς ψυχές μας καὶ τὰ σώματα ἀπὸ κάθε σαρκικὸ καὶ πνευματικὸ μολυσμό, καὶ νὰ μᾶς δώσης νὰ σταθοῦμε μπροστὰ στὸ ἅγιο θυσιαστήριό σου, χωρὶς ἐνοχὴ καὶ χωρὶς κατάκριση. Καὶ σ΄ αὐτοὺς ποὺ προσεύχονται μαζὶ μᾶς χάρισε, Θεέ, νὰ προκόβουν στὸ βίο καὶ στὴν πίστη καὶ σὲ πνευματικὴ φρόνηση· δῶσ τους νὰ σὲ λατρεύουν πάντα μὲ φόβο καὶ ἀγάπη, νὰ κοινωνοῦν τὰ ἅγια μυστήριά σου χωρὶς κατάκριση καὶ νὰ ἀξιωθοῦν τὴν ἐπουράνια βασιλεία σου. Γιὰ νὰ μᾶς φυλάσση καὶ νὰ μᾶς προστατεύη πάντα ἡ δύναμή σου, καὶ νὰ δοξάζουμε ἐσένα, τὸν Πατέρα, τὸν Υἱὸ καὶ τὸ Ἅγιο Πνεῦμα, τώρα καὶ πάντα καὶ στοὺς ἀτελεύτητους αἰῶνες».
Καὶ πάλι ὁ ἱερέας μπροστὰ στὸ Ἅγιο Θυσιαστήριο ὁμολογεῖ πὼς δὲν εἴμαστε ἄξιοι μὲ τὶς δικές μας δυνάμεις νὰ ἐμφανιστοῦμε μπροστὰ στὸν Θεὸ μὲ ὁλοφώτεινο χιτῶνα. Λάθη, πάθη καὶ ἁμαρτίες διαρκῶς μᾶς καθιστοῦν ἀνάξιους μιᾶς τόσο μεγάλης δωρεᾶς. Γι΄ αὐτὸ καὶ ἡ προσευχὴ τοῦ ἱερέα ζητάει τὴν δύναμη τοῦ Θεοῦ, ὥστε ὅλοι μας, κληρικοὶ καὶ λαϊκοί, νὰ φτάσουμε στὸ Ἅγιο Ποτήριο, λουσμένοι ἀπὸ τὴν ἄφεση, τὴν ὁποία μόνον ὁ Θεὸς μπορεῖ νὰ παράσχει.
Ἀδελφοί μου! Καθὼς ἡ Θεία Λειτουργία ὁδηγεῖται πρὸς τὴν κορύφωση, συνειδητοποιοῦμε πὼς τὸ Ἅγιο Βάπτισμα ποὺ δεχτήκαμε ἀποτελεῖ μόνον τὴν ἀφετηρία ἑνὸς δρόμου γεμάτου προσπάθεια καὶ πνευματικὸ ἀγῶνα, προκειμένου ἐκείνη, ἡ πρώτη ὁλόλευκη στολὴ ποὺ φορέσαμε στὴν κολυμβήθρα νὰ λευκαίνεται διαρκῶς ἀπὸ τὰ δάκρυα τῆς μετανοίας μέσῳ τοῦ Μυστηρίου τῆς Ἐξομολογήσεως.
Ἂν ἀναλογιστοῦμε πὼς ὁ ἴδιος ὁ Χριστὸς σὲ λίγο θὰ ἑνωθεῖ, ὄχι μόνο μὲ τὴν ψυχὴ ἀλλὰ καὶ μὲ τὸ σῶμα μας μέσῳ τῆς Θείας Κοινωνίας, πῶς νὰ μὴν φροντίζουμε, ὥστε ὅλα τὰ μέρη τοῦ σώματός μας νὰ ἀποφεύγουν πράξεις ἀνάξιες τῆς μεγάλης αὐτῆς δωρεᾶς; Ἐὰν συνειδητοποιήσουμε τὴν τιμὴ ποὺ μᾶς κάνει ὁ Πανάγιος Θεὸς νὰ μᾶς χαρίσει τὸ πανάγιο Σῶμα Του καὶ τὸ τίμιο Αἷμα Του, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτρέψουμε στὴν γλῶσσα μας νὰ βλασφημεῖ, στὰ μάτια μας νὰ μολύνονται ἀπὸ αἰσχρότητες, στὰ χέρια μας νὰ πράττουν τὴν ἀδικία, στὰ πόδια μας νὰ τρέχουν πρὸς τὴν ἀσωτία; Ἀλλὰ καὶ ἡ καρδιά μας ποὺ θὰ δεχτεῖ ἐπίσης τὸ φρικτὸ αὐτὸ μυστήριο, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτρέψουμε νὰ δολοπλοκεί, νὰ μισεῖ ἢ νὰ κατακρίνει;
Τὴν ἕνωση μὲ τὸν Χριστό, οἱ Πατέρες τὴν παρομοιάζουν μὲ ἕναν γάμο καὶ τὸν Χριστὸ ἀποκαλοῦν «Νυμφίο», δηλαδὴ γαμπρὸ τῆς ψυχῆς μας. Ἡ καλὴ πνευματικὴ προετοιμασία, ὅπως διδάσκουν, εἶναι τὸ ἔνδυμα τοῦ γάμου, τὸ ὁποῖον προσφέρει ὁ Θεάνθρωπος Νυμφίος ποὺ μᾶς καλεῖ στὸ δεῖπνο Του. Ἂς πορευτοῦμε στὴν ζωή μας μὲ ἐπίγνωση τῶν ἀδυναμιῶν καὶ τῶν ἀτελειῶν μας, ὥστε διαρκῶς, μὲ βαθιὰ ταπεινοφροσύνη, νὰ Τοῦ ζητᾶμε νὰ μᾶς ἀξιώσει νὰ διατηροῦμε τὸ ἔνδυμα αὐτὸ καθαρὸ «ἀπὸ παντὸς μολυσμοῦ σαρκὸς καὶ πνεύματος» μέχρι τελευταίας μας ἀναπνοῆς. Αμήν.
Μὲ ὅλη μου τὴν πατρικὴ ἀγάπη,
Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΣΑΣ
† Ο ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ ΔΑΜΑΣΚΗΝΟΣ